Ana Sayfa İstanbul Gezi Rehberi Zeynep Sultan Camii ve Külliyesi

Zeynep Sultan Camii ve Külliyesi

-

Zeynep Sultan Camii, İstanbul’un tarihi yarımada sınırları içinde Gülhane Parkı‘nın karşısında tüm görkemiyle 250 yıldır aynı yerinde duruyor olmasına rağmen, çok sayıda İstanbullunun bilmediği mabedlerimizden biri. Hem tarihi hem de mimari yapısıyla oldukça etkileyici bir camii olsa da, bulunduğu konumdaki dünyaca ünlü diğer tarihi yapıların gölgesinden kalmasından dolayı şehirdeki en az ziyaret edilen camilerden.

Caminin tarihi 18. yüzyıl ortalarına kadar uzanıyor. Camii, 23. Osmanlı padişahı, 102. İslam halifesi olan Lale Devri padişahlarından III. Ahmed’in kızı Zeynep Asime Sultan tarafından İstanbul’da çok sayıdaki tarihi yapıda imzası olan, birçok caminin restorasyonunu üstlenmiş Mehmed Tahir Ağa‘ya 1769 yılında yaptırılmış. Barok üslubu ve yapımında kullanılmış olan malzemelerden dolayı Bizans kiliselerini anımsatan camii, İstanbul’da görülecek yerler listesindeki camiler arasında önemli bir yere sahip.

Zeynep Sultan Külliyesi

Sıbyan Mektebi – Foto Kaynak ; kalinti-istanbul.com

Caminin dışında Külliye’ye sıbyan mektebi, sebil, çeşme, türbe ve medrese de yapılmış. Zeynep Sultan’ın kabrinin bulunduğu türbe yol genişletme çalışmasından dolayı yıkılmış, buradaki kabir de caminin bodrum katına taşınmış. 1955’de yapılan restorasyon ve yeniden yapılanma çalışmasından dolayı da bodrumdaki mezar eşi sadrazam Melek Mehmet Paşa’nın yanına konulmuştur.

Bunun yanında, külliye ile birlikte inşa edilmiş olan sebil, 1871 yılında yapılan ”Atlı tramvay çalışmaları”ndan dolayı yıkılmış günümüze kadar ulaşamamıştır. Günümüzde caminin girişinin hemen sol tarafında yer alan sebil, Sultan I. Abdülhamid tarafından Sirkeci’de yaptırılan imarethanenin yıkılmasından dolayı getirilen sebildir. Ayrıca aynı dönemde imarethaneden alınmış olan çeşme de, sonradan Taya Hatun Sokağı‘na taşınmış. 

Günümüzde Sıbyan Mektebi bir okul olarak kullanılırken, Medrese Osmanlı Araştırmaları Vakfı’na devredilmiştir. 

Zeynep Sultan Camii Hakkında Bilgi

Foto Kaynak ; kalinti-istanbul.com

Caminin barok tarzda yapılmış olmasından dolayı, Bizans kiliselerini andıran bir mimari yapısı vardır. 

1769 yılında inşa edilmiş olan Zeynep Sultan Camii mimarı ise, Ayazma Camii’nin de mimarı olan Mehmed Tahir Ağa‘dır.

Tek kubbeli ve kare planlı bir yapı olan camii tuğla ve kesme taştan yapılmış. Kurşunla örtülmüş olan camii kubbesi taşıyıcı duvarlar üzerine oturtulmuş. Ayrıca bu taşıyıcı duvarların dışındaki köşelerde de küçük yarım kubbeler yer alır. Son cemaat yerine de sahip olan caminin avlusu oldukça sade bir tasarıma sahip.

6 sütun üzerine 4 sivri kemerli olarak yapılmış son cemaat yeri, aynalı tonozlarla örtülü olup, ortasında bir kubbe yer alır. Cümle kapısının her iki yanında ise mihrap nişleri bulunmaktadır. Caminin tuğla taşlarla örülmüş olan tek minaresi var ve bu minarenin tek şerefesi de demir korkulukludur. Minarenin taş merdivenleri ise dışarıdan görülebilecek şekilde yapılmış.

Caminin iç ve dış giriş kapıları üzerinde kitabeler yer alır. Kadınlar mahfili ince mermer sütunlar tarafından taşınmakta olup, ahşaptan yapılmıştır. Camii girişinin hemen üzerinde yer alır. Sol üst tarafta da hünkar mahfili yer almaktadır. 

Cami haziresinde yer alan Zeynep Sultan, Melek Mehmet Paşa ve Alemdar Mustafa Paşa türbeleri Foto Kaynak ; kalinti-istanbul.com

İç mekan, son cemaat yerine kadar zengin kalem işlemeleriyle süslenmiş. İki yanında sütunlar bulunan mihrap ise, kırmızı mermerden yapılmış. 

Caminin haziresinde Zeynep Sultan, eşi sadrazam Melek Mehmet Paşa ve Alemdar Mustafa Paşa‘nın mezarı bulunur. 

Camiye sebilin yer aldığı doğu tarafındaki alt kapıdan girildiğinde sağ tarafta abdesthane bulunur. Minberi ahşaptan yapılmış olan camii çok sayıda pencere ile aydınlanır. Kırmızı mihrabın üstünde mermer alınlıkta Osmanlı dönemi mihraplarında sıkça kullanılan, barok motiflerle süslenmiş ayet yer alır.

Zeynep Sultan Camii Nerede ve Nasıl Gidilir ? 

Foto Kaynak ; tr.wikipedia.org

Zeynep Sultan Camii, İstanbul’un Fatih ilçesinde Alemdar caddesi üzerinde, Gülhane Parkı’nın karşısında yer almaktadır. 

Nasıl gidilir ? ; Zeynep Sultan Camii’ne Zeytinburnu-Kabataş tramvay hattını kullanarak gidebilirsiniz. En yakın durak ise, camiye 2 dakika yürüme mesafesinde olan Gülhane tramvay durağıdır.

Camiiye İETT otobüsleri ile ulaşım için 1453, TB1 ve TB2 nolu otobüsleri kullanarak camiye 5 dakika yürüme mesafesinde Sultanahmet otobüs durağına gelmeniz gerekir.

Anadolu Yakası’ndan camiye en kolay ulaşım ise, marmarayı kullamaktır. Marmaray ile ”Marmaray Sirkeci İstasyonu”na gelebilir, buradan yürüyerek 7-8 dakika içinde camiye ulaşabilirsiniz. Ayrıca Eminönü’ne vapurlarla geçebilir, buradan tramvaylara binerek veya yürüyerek 15-20 dakika içinde camiye ulaşabilirsiniz.

Adres: Alemdar, Alemdar Cd. No:29, 34110 Fatih/İstanbul

Foto Kaynak ; tr.wikipedia.org

YAKINLARDA NELER VAR ?

Zeynep Sultan Camisi’nin bulunduğu yer, İstanbul‘un kalbinin attığı bir bölge. Bu yüzden camii yakınlarında çok sayıda tarihi ve turistik noktaları görebilirsiniz. Yerebatan Sarnıcı, Firuz Ağa Camii ve Sultanahmet Camii, bu camiye 5-10 dakika yürüme mesafesinde yer alıyor. Ayrıca Sultanahmet ve çevresinde çok sayıda tarihi yapıya da bu camiden yürüyerek gidebilirsiniz.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER İSTANBUL CAMİLERİ

Zeynep Sultan Kimdir ? 

Osmanlı Devleti’ni 27 yıl boyunca başarılı bir şekilde yönetmiş şair, hattat ve sanat aşığı III. Ahmed’in 30 evladından biridir. 

Sultan III. Ahmed bu kadar çocuğa sahip olmasına rağmen, evlatlarının büyük bir bölümü küçük yaşta vefat etmiş. Sonraki yıllarda doğan çocuklarına da ölen çocuklarının isimleri verilmişti. Bu bakımdan Sultan’ın çocuklarından üçünün adı Zeynep’tir. Bu 3 Zeynep’ten biri 1708 yılında doğmuş, 8 ay yaşamış. İkincisi 1710 yılında doğmuş yine sekizinci ayda vefat etmiş.

Üçüncü Zeynep, yani Zeynep Sultan ise 1714 yılında doğmuş. Annesi, padişahın ikinci hasekisi Mihrişah Valide Sultan’dır. 1728 yılında henüz 14 yaşındayken, zayıf bünyeli olmasından dolayı ‘Sinek’ veya ‘Küçük’ lakaplarıyla tanınan Mustafa Paşa ile evlendirildi. Küçük Mustafa Paşa’nın 1764 yılında vefatıyla dul kalan Zeynep Sultan, 1 yıllık bir aradan sonra Belgrad Valisi Melek Mehmet Paşa ile evlenmiş. 

Hayırsever bir hanım olan Zeynep Sultan’ın en önemli eseri ise, ”Zeynep Sultan Camii”dir.  Zeynep Sultan 25 Mart 1774 tarihinde vefat etmiştir.

Foto Kaynak ; kalinti-istanbul.com

Zeynep Sultan Camii Kısaca Tarihi

1769 yılında Zeynep Asime Sultan tarafından devrin hassa baş mimarı Mehmed Tahir Ağa’ya yaptırılmış olan camii, tarihinde birçok kez onarılmış. Camii, 1958 yılında Vakıflar İdaresi tarafından, 1983 yılında ise camii cemaati tarafından yeniden onarılarak günümüze kadar gelmiş.

2015 yılında İstanbul’daki çok sayıda camii gibi restorasyona alınan Zeynep Sultan Camii günümüzde ziyarete ve ibadete açık. 2015 yılında başlayıp 2017 tamamlanması beklenen restorasyon çalışmaları 2019 yılına sarkmış. Günümüzde restorasyonu tamamlanmış olsa da, caminin hala bazı eksiklikleri bulunuyor. 

Günümüzde görkemli yapısı ve barok tarzı ile dikkat çeken camii, İstanbul’daki en önemli camilerimizden biri olduğu gibi, en kolay ulaşılabilecek camilerimizdendir. 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

SON YAZILAR

Ahi Çelebi Camii

Ahi Çelebi Camii Hakkında Bilgi | (Ulaşım, Tarihi, Hikayesi)

0
Tarihi Yarımada sınırları içerisinde, Eminönü'nde Haliç sahil şeridinde yer alan, tarihi 1500 yıllara kadar uzanan Ahi Çelebi Camii, daha çok su baskınları ile gündeme...
Anadolu Kavağı

Anadolu Kavağı

error: Content is protected !!